{"id":5417,"date":"2018-09-10T14:17:01","date_gmt":"2018-09-10T14:17:01","guid":{"rendered":"http:\/\/prodhuesit.org\/?p=5417"},"modified":"2018-09-10T15:37:39","modified_gmt":"2018-09-10T15:37:39","slug":"manifesti-i-kuzhines-se-re-shqiptare-18-shtator-2018-pazari-i-ri-tirane","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.prodhuesit.org\/?p=5417","title":{"rendered":"“Manifesti i Kuzhines se Re Shqiptare”, 18 shtator 2018, Pazari i Ri, Tiran\u00eb"},"content":{"rendered":"

12 kuzhiner\u00eb shqiptar\u00eb nga Italia, Greqia, Belgjika, Mbreteria e Bashkuar, SHBA, Suedia dhe Danimarka\u00a0mblidhen\u00a0n\u00eb Tiran\u00eb me 18 shtator 2018, Pazari i Ri, p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb pjes\u00eb ne eventin m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm t\u00eb gastronomis\u00eb shqiptare.<\/p>\n

Ky event i organizuar nga \u201cRRNO p\u00ebr me\u00a0gatue\u201d, me mb\u00ebshtejten dhe partneritetin e \u201cBashkimit t\u00eb Prodhuesve Shqiptar\u00eb\u201d, do t\u00eb sh\u00ebrbej\u00eb si nj\u00eb manifest\u00a0k\u00ebsaj\u00a0l\u00ebvizjeje q\u00eb ka p\u00ebr q\u00ebllim krijimin e Kuzhin\u00ebs s\u00eb Re\u00a0Shqiptare.<\/p>\n

Q\u00ebllimi i eventit:<\/strong>\u00a0Shpalosja e thesareve gastronomike t\u00eb fshehura t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb\/Prezantimi i metodologjive\u00a0p\u00ebr ri-interpretimin e kuzhin\u00ebs tradicionale.<\/p>\n

Gjat\u00eb k\u00ebtij eventi ne kemi p\u00ebr q\u00ebllim t\u00eb mund\u00ebsojme diskutimin, eksperimentimin, reflektimin dhe bashk\u00ebpunimin mes Chef-s t\u00eb sapo afirmua t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. Gjithashtu duam t\u00eb zbulojm\u00eb evoluimin e sistemeve t\u00eb ushqimit n\u00eb Shqip\u00ebri, historin\u00eb e tyre, si edhe impaktin social, gjeografik, ekonomik n\u00eb kuzhin\u00ebn shqiptare.<\/p>\n

Ne besojm\u00eb se ky event mund t\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsoj\u00eb nj\u00eb fillim t\u00eb ri p\u00ebr kuzhin\u00ebn shqiptare, t\u00eb rris\u00eb nd\u00ebrgjegj\u00ebsimin mes profesionist\u00ebve dhe publikut, t\u00eb promovoj\u00eb rijet\u00ebzimin e kuzhin\u00ebs shqiptare duke u bazuar n\u00eb prodhimin sezonal lokal\u00a0dhe\u00a0duke p\u00ebmir\u00ebsuar ne k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb industrin\u00eb e turizmit dhe t\u00eb agrikultur\u00ebs.<\/p>\n

Nj\u00eb element tjet\u00ebr i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i eventit ton\u00eb \u00ebsht\u00eb p\u00ebrdorimi i produkteve lokale p\u00ebr recetat dhe pjatat tona. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb q\u00ebllim \u00ebsht\u00eb menduar edhe pjes\u00ebmarrja dhe prezantimi i prodhuesve\u00a0lokal\u00eb p\u00ebr t\u00eb paraqitur produktet e tyre.\u00a0Eventi do t\u00eb jet\u00eb t\u00ebr\u00ebsisht i dokumentuar si nga ana filmike dhe fotografike, por edhe me krijimin e nj\u00eb arkive t\u00eb dokumentuar e cila do t\u00eb sh\u00ebrbej\u00eb si baz\u00eb p\u00ebr trajnimet dhe promocionet n\u00eb t\u00eb ardhmen.<\/p>\n

Situata dhe Konteksti<\/strong><\/p>\n

Izolimi dhe varf\u00ebria gjat\u00eb 45 viteve t\u00eb komunizmit dhe reformat agrare t\u00eb k\u00ebtij sistemi pothuajse e shkat\u00ebrruan tradit\u00ebn gastronomike t\u00eb formuar nd\u00ebr shekuj, duke shp\u00ebrb\u00ebr\u00eb ekosistemin e fermer\u00ebve t\u00eb vegj\u00ebl dhe prodhuesve artizan\u00eb.\u00a0Po ashtu kuzhina shqiptare gjithmon\u00eb ka qen\u00eb e influencuar fuqish\u00ebm nga kulturat rrethuese kulinare saq\u00eb\u00a0shpesh\u00a0\u00ebsht\u00eb konsideruar si nj\u00eb amalgam ku shkrihet kuzhina mesdhetare, ballkanike dhe ajo otomane.\u00a0\u00a0Megjithat\u00eb kriza e v\u00ebrtet\u00eb e identitetit e gastronimis\u00eb Shqiptare ndodhi gjat\u00eb periudh\u00ebs post-komuniste dhe viteve t\u00eb tranzicionit. Globalizimi, duke p\u00ebrfshir\u00eb edhe migrimin masiv dhe industrializimin kaotik t\u00eb sistemeve t\u00eb ushqimit p\u00ebrfaq\u00ebson aktualisht sfid\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb Gastronomis\u00eb Shqiptare.<\/p>\n

Sfidat<\/strong><\/p>\n

Industria shqiptare e kulinaris\u00eb dhe kuzhin\u00ebs po p\u00ebrballet me sfida t\u00eb m\u00ebdha. Kuzhina tradicionale shqiptare\u00a0n\u00eb k\u00ebt\u00eb moment p\u00ebrfaq\u00ebson m\u00eb shum\u00eb\u00a0nj\u00eb\u00a0kuriozitet sesa t\u00eb z\u00ebr\u00eb pesh\u00ebn dhe vendin q\u00eb i takon.\u00a0N\u00eb k\u00ebto memoment \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nevoj\u00eb pothuajse emergjente p\u00ebr t\u00eb dokumentuar dhe zhvilluar k\u00ebto tradita para se t\u00eb zhduken edhe burimet e fundit q\u00eb kan\u00eb mbetur.<\/p>\n

P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, Shqip\u00ebria po p\u00ebrballet me nj\u00eb sfid\u00eb t\u00eb madhe n\u00eb rekrutimin e personelit t\u00eb duhur n\u00eb industrin\u00eb e kulinaris\u00eb. Sistemi edukues nuk \u00ebsht\u00eb n\u00eb nivelet dhe standartet nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe shumica e shkollave t\u00eb kuzhin\u00ebs jan\u00eb pothuajse t\u00eb gjitha n\u00eb pron\u00ebsi private dhe shpesh t\u00eb lidhura me interesa t\u00eb ngushta komerciale.<\/p>\n

T\u00eb rinjt\u00eb kan\u00eb nevoj\u00eb p\u00ebr modele frym\u00ebzuese; atyre u duhet t\u00eb provojn\u00eb dhe t\u00eb v\u00ebrtetojn\u00eb q\u00eb talenti i tyre nevojitet ne Shqip\u00ebri, dhe q\u00eb\u00a0mund t\u00eb ken\u00eb nj\u00eb t\u00eb ardhme pa qen\u00eb nevoja t\u00eb konsiderojn\u00eb\u00a0 emigrimin.<\/p>\n

Rinovimi i Kuzhin\u00ebs Shqiptare<\/strong><\/p>\n

Shqip\u00ebria ka nevoj\u00eb t\u00eb Rinovoj\u00eb kuzhin\u00ebn e saj n\u00eb nj\u00eb form\u00eb moderne por t\u00eb bazuar tek traditat e vjetra, ashtu sikurse edhe\u00a0kuzhinier\u00ebt t\u00eb tjer\u00eb\u00a0po veprojn\u00eb n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn; duke gjetur s\u00ebrish rr\u00ebnj\u00ebt e kulinaris\u00eb dhe duke i rijet\u00ebzuar ato, dhe te bazuara te prodhimi sezonal dhe lokal. Ky \u00ebsht\u00eb nj\u00eb trend global\u00a0i cili kontribuon n\u00eb ruajtjen dhe zhvillimin e trash\u00ebgimis\u00eb kulturore n\u00eb nj\u00eb form\u00eb t\u00eb q\u00ebndrueshme si nj\u00eb kund\u00ebrpesh\u00eb e fuqishme kundrejt fuqis\u00eb mbizot\u00ebruese t\u00eb globalizmit dhe ushqimit masiv t\u00eb prodhuar n\u00eb metodat industriale.<\/p>\n

N\u00eb Shqip\u00ebri jan\u00eb shfaqur personalitete t\u00eb guzhin\u00ebs t\u00eb cil\u00ebt po punojn\u00eb mbi k\u00ebto shtylla filozofie, por ky komunitet \u00ebsht\u00eb shum\u00eb i vog\u00ebl dhe me burime tej mase t\u00eb kufizuara. Me q\u00ebllim forcimin e k\u00ebtij komuniteti dhe aft\u00ebsimin p\u00ebr ta marr\u00eb p\u00ebrsip\u00ebr k\u00ebt\u00eb detyr\u00eb madhore, lind si nevoj\u00eb angazhimi i elitave, kudo ku ato jan\u00eb, si n\u00eb Shqip\u00ebri ashtu edhe jasht\u00eb saj n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb mund\u00ebsohet arritja e k\u00ebtij misioni bashk\u00ebrisht.<\/p>\n

Programi\u00a0i\u00a0Eventit\u00a0<\/strong><\/p>\n

Jan\u00eb mbledhur nj\u00eb baz\u00eb t\u00eb dh\u00ebnash t\u00eb recetave dhe pjatave tradicionale shqiptare, nga t\u00eb cilat do t\u00eb seleksionohen 12 nga m\u00eb autentiket. K\u00ebto gatime do t\u00eb prezantohen nga 12 kuzhinier\u00eb shqiptar\u00eb q\u00eb jetojn\u00eb jasht\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb dhe punojn\u00eb n\u00eb restorante t\u00eb mir\u00ebnjohura n\u00eb bot\u00eb. Secili prej k\u00ebtyre\u00a0kuzhinier\u00ebve do t\u00eb angazhohet n\u00eb rijet\u00ebzimin dhe krijimin e nj\u00eb pjate t\u00ebr\u00ebsisht t\u00eb re dhe moderne, por\u00a0t\u00eb bazuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb gatim tradicional.<\/p>\n